Sừng hươu có tác dụng gì – nó được dùng trong trường hợp nào?

Sừng non của hươu gọi là nhung hươu hoặc lộc nhung. Sừng non của nai là nhung nai hay mê nhung. Sừng non khi mới mọc là đoạn ngắn chưa phân nhánh, chất mềm, phủ đầy lông nhung mịn, màu vàng hồng hoặc vàng nâu, có rất nhiều mạch máu, gọi là huyết nhung (loại nhung quý nhất). Sau 2 – 3 tháng, sừng non nhú ra một nhánh (hay chạc) gọi là nhung yên ngựa. Một con hươu sao đực, khoảng 3 tuổi trở đi, mỗi năm thêm vào một cặp nhung nặng khoảng 700g tươi. Nhung của hươu nai săn bắn và nhung của hươu nai nuôi đều được tiếp xúc. Có người còn nghĩ rằng mê nhung tốt hơn lộc nhung. Vậy sừng hươu có tác dụng gì?

Sừng hươu có tác dụng gì

Nhung hươu, nai thu hoạch được (nếu là nhung hươu, nai nuôi thì cưa chứ không chặt) đem đặt ngược trong vật đựng để máu ở trong sừng không chảy ra. Lấy cát rang nóng vừa phải (nóng quá làm nhung bị nứt, kém phẩm chất) rồi đổ vào nhung cho ngập đến sát mặt cắt. Khi cát nguội, đổ ra, rang tiếp rồi lại đổ vào nhung. Làm nhiều lần đến khi nhung khô thì thôi. Thời gian mất khoảng 2 – 3 ngày. Có thể dùng phương pháp sấy nhung ở nhiệt dộ 70 – 80°c trong nhiều giờ cho khô. Có nơi, người lại ngâm nhung vào nước sôi (chừa mặt cắt) trong 2 – 3 phút (lần đầu), vớt ra để nguội, ngâm tiếp nước sôi khoảng 5 – 6 phút (những lần sau) đến khi nhung rắn chắc lại, rồi phơi hoặc sấy khô.

Nhung hươu, nai phải được chế biến ngay, để tránh bị thối hỏng nếu để lâu. Khi dùng, tẩm nhung vào rượu cho mềm, thái mỏng, sấy khô, tán bột. Đựng bột trong hộp kín, có chất hút ẩm, chống sâu mọt.

Nhung hươu, nai là một vị thuốc quý sau nhân sâm, được dùng từ lâu đời không những ở Việt Nam mà còn ở nhiều nước như Liên Xô trước đây, Trung Quốc, Nhật Bản, Triều Tiên, Hungary.
Nhung hươu, nai có vị ngọt, mặn, tính ấm, không độc, có công dụng bổ dưỡng, sinh tinh, ích huyết, giảm mệt mỏi, mạnh gân xương, chữa suy nhược thần kinh, di tinh, ù tai, hen suyễn, đau lưng, rong kinh, bạch đới, ra mồ hôi trộm, huyết áp hạ.
Liều dùng hàng ngày: 1 – 3g đối với người lớn; em bé tùy tuổi, dùng ít hơn. Dạng dùng thông thường là bột, viên hoặc rượu ngâm.
Chất lộc nhung tinh trong nhung hươu, nai được pha chế thành rượu uống, viên uống và thuốc tiêm lấy tên là Pantocrin ở Liên Xô trước đây và dạng thuốc tiêm Rulodin của Nhật Bản để dùng làm thuốc bổ và trợ giúp các rối loạn về sinh lý của đàn ông.
Người cao tuổi, Eva có thai, bé yêu, người mới ốm dậy, người có bệnh đau dạ dày đều dùng được nhung hươu, nai. Những hiện tượng bệnh cao huyết áp, xơ cứng mạch máu, viên thận mạn, đái đường, tiêu chảy, máu nóng sinh mụn nhọt, lở ngứa không được dùng nhung hươu nai.

Cao han long được dùng riêng với liều hàng ngày là 5 – 10g, cao cắt thành miếng mỏng ăn với cháo nóng hoặc sắp vào ít rượu, hâm nóng mà uống. Có thể phối hợp cao ban long với các vị thuốc khác dưới dạng cao “Nhị long ẩm” (thuốc bổ cổ điển của Hải Thượng Lãn Ông) gồm cao ban long (50%), long nhãn (50%). sắc long nhãn với nước rồi cho cao ban long đã thái mỏng vào. Đun nóng cho tan cao. Để nguội. Khi dùng, thái cao thành miếng mỏng, uống mỗi lần 10g vào sáng sớm và trước khi đi ngủ. Hoặc dưới dạng viên “Tăng lực”, dùng cho người lao lực, mới ốm khỏi, gồm cao ban long (0,02g), cao ngũ gia bì chân chim (0,05g), mật ong (0,02g), calci triphosphat (0,07g) cho một viên. Ngày uống 2 – 3 lần, mỗi lần 3 – 4 viên (người lớn), 2 – 3 viên (trẻ em tùy tuổi).
Lộc giác sương chữa cơ thể suy nhược, huyết hư, gầy yếu, bạch đới. Ngày dùng 6 – 12g dưới dạng thuốc bột, thuốc viên.
Huyết hứng được khi cưa nhung hươu, nai pha vào rượu uông chữa liệt dương, đau bụng, đau lưng, mẩn ngứa.
Chân hươu, nai làm sạch, chặt nhỏ, nấu với nhiều lần nước rồi cô thành cao giống như nấu cao ban long. Dùng cao này làm thuốc bổ, mạnh gân xương.
Đuôi con nai cái là dược liệu được dùng theo kinh nghiệm dân gian của đồng bào Tây Nguyên để bồi dưỡng cho thương, bệnh binh và bộ đội trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ.
Quả cật của hươu, nai cũng là thuốc có lợi cho người bị suy dinh dưỡng, kém ăn.

 

Categories: Uncategorized